बाँकेको बैजनाथ गाउँपालिकाले विगतका वर्षझै आर्थिक वर्ष २०८१/०८२ मा पनि यस आफ्ना योजना तथा कार्यक्रमलाई सफल रुपमा कार्यान्वयन गरेको दाबी गरेको छ । गाउँपालिकाले उक्त आर्थिक वर्षमा समग्र रुपमा कस्ता-कस्ता योजना र कार्यक्रमलाई प्राथमिकतामा राख्यो ? काम गर्दा के-कस्ता चुनौती छन् ? यि लगायत विविध विषयमा बैजनाथ गाउँपालिका उपाध्यक्ष निर्मला रोकायसँग अर्जुन ओलीले गरेको संवाद :-
गाउँपालिका उपाध्यक्ष भएर काम गरिरहँदा कस्तो अनुभुति भइरहेको छ ?
गाउँपालिका उपाध्यक्ष भएर काम गरिरहँदा मलाई चाही आफ्नो सेवाप्रति एकदमै गौरवान्दित महसुस हुन्छ । जुन यहाँका जनताको सेवा गर्न पाइरहेको छु । आफुलाई त्यो सेवामा रहेर काम गर्न मलाई एउटा रमाईलो क्षण जस्तो लाग्छ । सामान्य महिला दिदी बहिनीहरुसँग, बालबालिकाहरुसँग जोडिएर काम गर्न मलाई एकदमै आफ्नो जिन्दगीमा एउटा खुसीको क्षण जस्तै लाग्छ ।
जनताको अपेक्षा स्थानीय सरकारप्रति कस्तो छ ?
जनतामा अपेक्षा चाही ब्यक्तिगत अपेक्षाहरु बढ्दो त्यो चाही हामीले पाएका छौं । जबकी, स्थानीय सरकारले ब्यक्तिगत ईच्छा र अपेक्षा भन्दापनि हामीले सामुहिक रुपमा काम गर्ने क्रममा ब्यक्तिगत रुपमा पनि आफ्ना अपेक्षाहरु पुरा भईदिएको भए हुन्थ्यो, सरकारले त्यस्ता किसिमका कामहरु गरिदिएको भए हुन्थ्यो भन्ने जनताको अपेक्षा छ । तर, अझ विशेषगरी सामाजिक विकासमा पनि अझै स्थानीय सरकारले जोड दिएर काम गरिदिएको भए भन्ने चाही यस्ता किसिमका जन अपेक्षाहरु आउँछन् ।
आफ्नो जिम्मेवारीलाई कसरी ब्यवस्थापन गरिरहनु भएको छ ?
ब्यवस्थापनको विषयमा त मलाई एकदमै अप्ठ्यारो, एकदमै गाह्रो भएर पनि मैले ब्यवस्थापन गरिरहेको छु । म गृहणी पनि हुँ । बैजनाथ गाउँपालिकाको उपाध्यक्ष भएपनि मैले मेरो घर पनि मिलाउनुपर्छ । बालबच्चालाई पनि हेर्नुपर्छ । साथ साथै आफ्ना जिम्मेवारी जुन जनताले दिनु भएको जिम्मेवारी छ, यो जिम्मेवारीको कामलाई पनि लिनुपर्छ । मैले सबै किसिमको आफ्ना कठिनाईलाई छिचोल्दै जिम्मेवारी सम्हालिरहेकी छु । अप्ठ्यारो महसुसलाई सहजता बनाउने क्रममा लिदै गरिरहेको छु ।
जनप्रतिनिधि भएर काम गरिरहँदा घर परिवारबाट कत्तिको सहयोग भइरहेको छ ?
परिवारको सहयोगबाट नै म यहाँसम्म पुगेको हो । अहिले चाही बाल बच्चाहरु अलि साना, सबै कुराको ब्यवस्थापन गर्ने कुरामा सहयोग चाही भइरहेको छ ।
स्थानीय सरकार कार्यसञ्चालन ऐनले उपाध्यक्षलाई धेरै जिम्मेवारी दिएको छ । ति जिम्मेवारीलाई कसरी पुरा गरिरहनु भएको छ ?
उपाध्यक्षलाई ऐनले दिएको जिम्मेवारीलाई मैले विभिन्न क्षेत्रमा हेर्नुपर्ने हुन्छ । मेरो अनुगमनको पाटो, त्यसपछि न्यायिक समिति छ, बालबालिका क्षेत्र, राजश्व परामर्श देखी लिएर विभिन्न क्षेत्रहरुलाई उपाध्यक्षले हेर्नुपर्ने जिम्मेवारी छ । यसलाई मैले क्षेत्रगत रुपमा मैले आफ्नो पाएको जिम्मेवारीमा सकभर त्यो जिम्मेवारीलाई पुरा गर्ने कुरामा लागिरहेको छु ।
तपाई स्थानीय न्यायिक समितिको संयोजक हुनुहुन्छ । मुद्दाको छिनोफानो कसरी गर्नु हुन्छ ?
न्यायिक समितिमा हामीलाई दुई किसिमको अधिकार छ । संविधानको धारा ४७ को ‘क’ र ‘ख’ बमोजिमका दुई वटामा हामीले टेकेर काम गर्नुपर्छ । एउटामा विवादलाई मेलमिलाप माध्यमबाट समाधान गराउनुपर्ने हुन्छ र अर्को चाही निरुपन गर्ने अधिकार छ । धेरैजसो विवादहरु हामीले मेलमिलापमा नै समाधान गराउने प्रयासमा लाग्छौं । धेरै किसिमका मुद्दाहरु मेलमिलापबाट पनि समाधान गराएका छौं । केही मेलमिलापबाट हुन नसकेकालाई यता निरुपनतिर ल्याएर निर्णय गर्ने गरेका छौं ।
कुनै मुद्दाहरु मिल्न नसकेपछि जिल्ला अदालतसम्म पुगेको अवस्था छ ?
मिल्न नसकेका कुराहरुमा जस्तो श्रीमान र श्रीमतीको विवादका कुराहरु आए । उहाँहरुलाई डिभोर्स(सम्बन्ध बिच्छेद) गराउने अधिकार हामीलाई छैन । हामीले मेलमिलापमा नै धेरै प्रयास गरेर उहाँहरुलाई मिल्नै नसकेपछि अदालती पाटो रोजेपछि हामीले अदालतसम्म जाने सल्लाह दिन्छौं । र अन्य त्यस्ता किसिमका विवादहरु चाही अहिलेसम्म हामीले सकभर समाधान गरेका छौं । कहि कतै मात्रै समाधान हुन नसकेका जिल्ला सम्म गएका छन् । होईन भने हामीले यतै समाधान गराएका छौं ।
काम गर्ने क्रममा दवाव, प्रभाव कत्तिको आउने गर्छ ?
यसको लागि मैले अरु ठाउँमा सुनेको दवाव आउँछ कि भन्ने कुरा । तर, मलाई त्यस्तो लाग्दैन । अहिले सम्म कुनैपनि पक्षले मेरो पक्षमा गर्दिनुपर्यो भनेर त्यसरी दवाव दिएको अवस्था छैन । हामी यो ठाउँमा बसिसकेपछि दवाव भन्दापनि दुबै पक्षको कुरा सुनेर मध्यविन्दु के हो त ? उहाँहरुलाई रोज्न लगाएर सकभर समाधानको पक्षमा जाने प्रयास गछौं । त्यसकारण पनि होला त्यसरी खासै दवाव अहिलेसम्म आएको छैन ।
